O nasArtykułyWspółautorzyPocztaZałóż bloga

"Nienawiść" – Kiedy nadciągają demony… - Recenzje książek

„Nienawiść” Stanisława Srokowskiego to niełatwa lektura. Nie ze względu na styl, jakim jest napisana, ale z powodu tematu, jaki jest w niej poruszony. Bez wątpienia jest pozycją obowiązkową dla ludzi chcących poznać tragiczne dzieje Polaków na Wołyniu na początku lat 40. XX wieku. Książką smutną, nieoszczędzającą czytelnika brutalnymi opisami, sprawiającą, że ów – szczególnie wrażliwy – czytelnik zaciśnie pięści, czując się bezradnym na wszechpotężne zło.

Informacje o artykule
Treść artykułu
Galeria zdjęć
Opinie
Polecane artykuły
aragorn136 (4930 pkt)Strona WWW Autora
Ilość odwiedzin:
1 089
Czas czytania:
1 290 min.
Autor:
aragorn136 (4930 pkt)
Dodano:
758 dni temu

Data dodania:
2017-04-24 09:40:41

Po dwóch tomach historycznego „Wołynia. Wspomnień ocalałych” Koprowskiego, „Nienawiść” to kolejne, ważne uzupełnienie wiedzy o mordowaniu naszych rodaków na Kresach przez bandy UPA. Na tym zbiorze kilkunastu opowiadań wzorował się Wojciech Smarzowski, realizując nagrodzony Orłem „Wołyń”. Wydanie, które miałem w ręku, jest tym wznowionym w roku 2015. Warto nadmienić, że książka Srokowskiego otrzymała wyróżnienie od kapituły Nagrody im. Józefa Mackiewicza.

 

Wyobraźcie sobie, że oto jesteście powtórnie dziećmi i wsłuchujecie się w opowieści babć i dziadków przy ognisku lub kominku. Malują przed Wami bajkowy świat pełen dobrych i szlachetnych stworzeń. Ośmioletni, drobny i chorowity autor „Nienawiści” też kochał takie opowieści i miał bujną wyobraźnię. Ale wkrótce bajkowe i piękne krainy, jakie ukazywały się przed jego oczami, zamieniły się w piekło. Nie metaforyczne, ale dosłowne… A każdy dorosły czytelnik zacznie pojmować, jak daleko mu do zidentyfikowania się z tym chłopcem. On był świadkiem ożywania demonów i bestii, jakby zeszły one prosto z obrazów Hieronima Boscha…

 

To, jak wyglądała nowa rzeczywistość początku lat 40. w rodzinnej wsi, najlepiej ilustrują słowa młodziutkiego autora i narratora w jednym: „Znikła jasna strona świata. Zaginęły radosne pieśni i wesołe tańce. Przyszła pora ponurych wiedźm, strasznych zbójów grasujących poda naszymi oknami i omamów straszących dzieci. Wszystko nagle na naszych oczach wyrosło. I wciąż olbrzymiało. Nabierało straszliwego, apokaliptycznego wyglądu. Miało stalowe oczy i żelazne ostre pazury. I my gwałtownie dorastaliśmy, mając malutkie serca i duże oczy wyobraźni”.

 

Srokowski – obecnie dramaturg, a także krytyk literacki, tłumacz i publicysta, twórca powieści i opowiadań, takich jak „Lęk” i „Repatrianci” wraca więc do tych przerażających lat dzieciństwa. Do czasów strasznych, tak strasznych, że wydawało się, iż faktycznie otworzyły się bramy piekieł. Gdzie umysły wielu Ukraińców zarażone zostały wirusem nienawiści. Czy „maleńkie anioły” wystrugane przez dziadka, uchronią małego chłopca i jego rodzinę przed narastającym, zbliżającym się złem? Stanisław Srokowski nie odpowie czytelnikom, skąd wzięło się źródło tytułowej nienawiści (nie zawarł tu szerszego kontekstu konfliktu polsko-ukraińskiego). Opisuje po prostu prawdziwe historie. Nie tylko własną, ale też te usłyszane dawno temu lub współcześnie – zachowane w pamięci żyjących i ich potomków. Nie tylko o ludobójstwie dokonanym na Polakach, ale również o eksterminacji Żydów.

 

Nie bez powodu wspomniałem wcześniej o opowiadaniach snutych przez dziadków, najczęściej tuż przed naszym zaśnięciem. Książka właśnie taki przybiera styl. Tak, jakbyśmy wszystko widzieli z perspektywy wówczas dorastającego ośmiolatka. Jednak bardzo daleko tym opowieściom do pięknych legend. Odnajdziemy tu co prawda barwne obrazy przyrody, naturę żyjącą własnym niezmąconym przez ingerencję ludzką życiem, jednak „Nienawiść” przede wszystkim wstrząsa. Ze strony na stronę ukazuje coraz to bardziej okrutne losy ofiar i ich sąsiadów innej narodowości, którzy pod hasłami wolnej i potężnej Ukrainy, szli mordować przyjaciół. Wsiąkamy w tę rzeczywistość z napięciem, bólem w sercu, stając się świadkiem krwawych sposobów zabijania całych rodzin. Gdzie zezwierzęcenie, szaleństwo i diabelska mistyfikacja banderowców (patrz opowiadanie pt. „Listy”) były tak wielkie, że nie mógł tego ogarnąć dorosły, a co dopiero dziecięcy umysł. Przeogromne wrażenie robi więc to zderzenie w części rozdziałów (opowiadań) makabrycznych faktów z dziecięcą niewinnością. Przecież na oczach Srokowskiego rozpadał się świat wartości, ludzka godność przestawała istnieć.

 

Autor jest niczym Dante. Lecz różni się tym, że zabiera nas w podróż w czasie, aby pokazać namacalne piekło istniejące na ziemi. Tu i teraz. Gdzie słowa moralność, sumienie i miłość zostały zdeptane przez nacjonalistyczną ideologię. Nie boi się też w jednym z opowiadań wspomnieć o odwecie dokonanym przez polskich chłopów na ukraińskich mieszkańcach jednej z wsi. Czyż jednak ta zemsta nie była uzasadniona (tak zastanowi się czytelnik)?

 

Dobrze, że dzięki niemu pamięć o wydarzeniach na Wołyniu nigdy nie zaniknie. Nie pozostanie jedynie zaklęta w kamieniach, jak pisał Kardynał Stefan Wyszyński. Autor przestrzega przed nienawiścią, pochylając się jednocześnie nad każdą wspomnianą tu ofiarą (mimo że ich nazwiska i imiona są często dziełem przypadku). W jego książce znalazło się również miejsce na solidarność i ludzkie odruchy. Podaje bowiem przykłady tych dobrych Ukraińców. Nie maluje świata totalnie czarno-białego. Człowieczeństwo gdzieś się jednak budzi, stawiając czoło potworom.

 

Spróbujcie się zmierzyć z tą książką. Na początku zaznaczyłem, że będzie to bardzo trudne zadanie. Natężenie opisów barbarzyńskich zbrodni może przytłoczyć. Jednak warto, a nawet trzeba się zmierzyć z tymi demonami, nawet jeśli będzie to ponad siły. I tym samym postarać się zrozumieć minione, ale jakby wciąż mocno żywe, przerażające czasy.

 

*Recenzja ukazała się również na portalu Centrum Sceny.pl

 

Ocena: 8/10

 

Mogą Cię zainteresować odpowiedzi na te pytania lub zagadnienia:




Galeria zdjęć - "Nienawiść" – Kiedy nadciągają demony…

Temat / Nick:

Treść komentarza:

Więcej artykułów od autora aragorn136

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 1 dni temu

liczba odwiedzin: 54

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 9 dni temu

liczba odwiedzin: 190

Polecamy podobne artykuły

autor:piterwm90(28 pkt)

utworzony: 2134 dni temu

liczba odwiedzin: 2187

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 704 dni temu

liczba odwiedzin: 1679

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 234 dni temu

liczba odwiedzin: 1923

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 241 dni temu

liczba odwiedzin: 354

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 969 dni temu

liczba odwiedzin: 854

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 792 dni temu

liczba odwiedzin: 551

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 784 dni temu

liczba odwiedzin: 1143

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 153 dni temu

liczba odwiedzin: 388

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 723 dni temu

liczba odwiedzin: 671

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 86 dni temu

liczba odwiedzin: 235

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 2278 dni temu

liczba odwiedzin: 2078

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 1906 dni temu

liczba odwiedzin: 2323

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 1549 dni temu

liczba odwiedzin: 1261

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 1178 dni temu

liczba odwiedzin: 907

autor:admin(5582 pkt)

utworzony: 966 dni temu

liczba odwiedzin: 785

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 814 dni temu

liczba odwiedzin: 963

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 480 dni temu

liczba odwiedzin: 2384

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 440 dni temu

liczba odwiedzin: 1294

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 338 dni temu

liczba odwiedzin: 801

autor:Filmaniak01(588 pkt)

utworzony: 89 dni temu

liczba odwiedzin: 321

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 956 dni temu

liczba odwiedzin: 2895

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 2220 dni temu

liczba odwiedzin: 2573

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 2024 dni temu

liczba odwiedzin: 2911

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 1321 dni temu

liczba odwiedzin: 2092

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 1315 dni temu

liczba odwiedzin: 1666

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 1209 dni temu

liczba odwiedzin: 1060

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 605 dni temu

liczba odwiedzin: 662

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 540 dni temu

liczba odwiedzin: 1246

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 535 dni temu

liczba odwiedzin: 828

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 421 dni temu

liczba odwiedzin: 402

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 411 dni temu

liczba odwiedzin: 469

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 2269 dni temu

liczba odwiedzin: 2043

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 2043 dni temu

liczba odwiedzin: 4698

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 1898 dni temu

liczba odwiedzin: 3298

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 1541 dni temu

liczba odwiedzin: 1224

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 1339 dni temu

liczba odwiedzin: 2091

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 1170 dni temu

liczba odwiedzin: 805

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 367 dni temu

liczba odwiedzin: 337

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 2186 dni temu

liczba odwiedzin: 2940

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 1822 dni temu

liczba odwiedzin: 1759

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 1458 dni temu

liczba odwiedzin: 946

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 1094 dni temu

liczba odwiedzin: 1192

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 443 dni temu

liczba odwiedzin: 979

autor:pj(3211 pkt)

utworzony: 85 dni temu

liczba odwiedzin: 230

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 2065 dni temu

liczba odwiedzin: 2451

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 1706 dni temu

liczba odwiedzin: 3049

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 823 dni temu

liczba odwiedzin: 944

Teraz czytane artykuły

"Nienawiść" – Kiedy nadciągają demony… - Recenzje książek

„Nienawiść” Stanisława Srokowskiego to niełatwa lektura. Nie ze względu na styl, jakim jest napisana, ale z powodu tematu, jaki jest w niej poruszony. Bez wątpienia jest pozycją obowiązkową dla ludzi chcących poznać tragiczne dzieje Polaków na Wołyniu na początku lat 40. XX wieku. Książką smutną, nieoszczędzającą czytelnika brutalnymi opisami, sprawiającą, że ów – szczególnie wrażliwy – czytelnik zaciśnie pięści, czując się bezradnym na wszechpotężne zło.

Odwiedzin: 177544

Autor: PaMDom i ogród

Bojler elektryczny, najbardziej ekonomiczne ustawienie i ogrzanie wody - Dom i ogród

Jaką temperaturę ustawić na termostacie bojlera, aby zminimalizować opłaty za prąd? Opiszemy kilka ważnych zasad związanych z oszczędna pracą bojlera. Zmniejsz swoje rachunki za prąd.

Co warto zobaczyć Golub-Dobrzyń - Rynek - Ciekawe miejsca

Rynek w Golubiu Dobrzyniu zachwyca swoją konstrukcją. Miejsce, które trzeba zobaczyć będąc w okolicy. Co skrywa ten niepozorny skrawek miasta? Wąskie uliczki, stare kamienice, mur obronny oraz wiele ciekawych zabytków.

Odwiedzin: 27200

Autor: pjHistoria

Zawisza Czarny – wzór najlepszych cnót rycerskich - Historia

Honor, odwaga, szlachetność – te trzy słowa idealnie opisują najsłynniejszego rycerza w dziejach Polski: Zawiszę zwanego Czarnym. Wielu słyszało to imię, ale warto poznać więcej faktów z jego życia. Niechaj ten artykuł będzie również należnym hołdem dla tegoż niezrównanego wojownika czasów średniowiecza.

The Baseballs band – Rock And Roll music - Gatunki i Style

Lubicie muzykę Rock And Roll? Dziś pokażemy młody niemiecki zespół, który wykonuje znane piosenki w rytmie Rock And Roll.

"Ciemno, prawie noc" – Złe Kotojady wychodzą z nory! - Recenzje książek

„Był czarny czarny las. W tym czarnym czarnym lesie był czarny czarny dom. W tym czarnym czarnym domu był czarny czarny pokój, a w tym czarnym czarnym pokoju był czarny czarny stół, a na tym czarnym czarnym stole była czarna czarna trumna, a w tej czarnej czarnej trumnie był biały biały… trup!” – cytują na YouTubie aktorzy wcielający się w poszczególnych bohaterów w adaptacji „Ciemno, prawie noc”, jednej z najgłośniejszych polskich powieści ostatnich lat. A ja mam dreszcze, kiedy ich słucham. Tak bardzo, że zostaje przekonany, ale nie do obejrzenia filmu, a do lektury książki.

"Zombie express" – Najczęściej wyszukiwane hasło: zombie - Recenzje filmów

Południowokoreańscy twórcy filmowi względnie późno wyczuli perspektywę naprawdę niezłego zarobku, jaką oferuje podgatunek kina grozy „zombie movies”, w Stanach Zjednoczonych i Europie namiętnie eksploatowany od czasów „Nocy żywych trupów” George'a A. Romero. Zaczęło się od lekkiego komediodramatu „The Neighbor Zombie” (2009) oraz od składającej się z czterech segmentów antologii „Horror Stories” (2012), gdzie znalazło się miejsce na krótką apokaliptyczną opowieść z morderczymi zwłokami w roli głównej. Później premierę miało „Zombie School” (2014), czyli niezbyt ambitny „teen horror”, który nie bez powodu przeszedł bez echa zarówno w kraju, jak i za granicą.

Odwiedzin: 299

Autor: pjLudzie kina

Nie żyje reżyser legenda. Nie żyje Kazimierz Kutz - Ludzie kina

We wtorek 18 grudnia 2018 roku dodarła do nas smutna informacja. W wieku 89 lat zmarł wybitny reżyser Kazimierz Kutz, twórca słynnego śląskiego tryptyku. Był człowiekiem zasłużonym dla polskiej kultury. Osobą, która odważnie deklarowała swoje poglądy. To niepowetowana strata dla środowiska filmowego i politycznego.

"Blair Witch" – Baba Jaga dalej w lesie straszy… - Recenzje filmów

Od razu na wstępie muszę zaznaczyć, że jestem ogromnym zwolennikiem horrorów. Ponadto dużym podziwem darzę podgatunek found footage, który przez wielu widzów uznawany jest za kino niskobudżetowe i zwyczajnie amatorskie, a co za tym idzie kiczowate. Pozornie może się wydawać, iż nakręcenie filmu zrealizowanego w rzeczonej konwencji to bułka z masłem, jednak twórcy kontynuacji głośnego i kultowego wręcz obrazu grozy zatytułowanego „Blair Witch Project” udowadniają, iż dobra produkcja found footage to coś więcej niż kamera i trzęsące się ręce.

"Kapitan Marvel" – O Captain! My Captain! - Recenzje filmów

Dawno temu, w czasach właściwie zaskakująco odległych, MCU nabierało kształtów z pomocą swoich solowych filmów. Dość schematyczne origin story, ale zgrabnie oparte na charyzmie głównych bohaterów, później stopniowo stawały się bazą do eksperymentów. Gdyby "Kapitan Marvel" wyszła wtedy, mogłaby powalczyć o zaszczytne miano jednego z lepszych marvelowskich widowisk, realizując sprawdzoną formułę, tym razem jednak z żeńską protagonistką i garścią ciekawych pomysłów. Niestety, film Anny Boden i Ryana Flecka spóźnił się o kilka lat.

Odwiedzin: 6859

Autor: PaMDom i ogród

Jak i na czym warto oszczędzać? Oszczędności na energii elektrycznej - Dom i ogród

Na czym możemy zaoszczędzić? Co możemy zrobić, aby zmniejszyć wydatki i zwiększyć oszczędności? Dziś skupimy się na oszczędnościach elektrycznych.

Odwiedzin: 2183

Autor: PaMIntrygujące

Piękno i urok zimy - Intrygujące

Zima to pora roku, kiedy wszystko zamiera na pewien czas, zasypia, by obudzić się wiosną. Zobacz, jak wygląda krajobraz podczas tej najzimniejszej porą roku, gdy wszystko pokryte jest białym puchem. Filmik został nagrany w 2013 roku.

"Gdzie jest Dory?" – dla miłośników "Gdzie jest Nemo?" - Artykuły o filmach

Dla wszystkich miłośników filmu „Gdzie jest Nemo?" mamy fantastyczną wiadomość. Od 17 czerwca 2016 roku w kinach pojawi się dalsza historia, tym razem słynnej niebieskiej rybki – Dory, która wiecznie coś zapominała w filmie „Gdzie jest Nemo?”. Jeżeli nie zapomnieliście jeszcze, jak dobrze bawiliście się na bajce „Gdzie jest Nemo?", to zapraszamy do obejrzenia tego trailera, oraz obowiązkowo zapraszamy na film „Gdzie jest Dory?”.

"Dracula. Historia Nieznana" – Vlad "Palownik". Dracula bez kłów - Recenzje filmów

Producenci filmowi nie potrafią bądź też nie chcą uczyć się na własnych błędach. Za przykład mogą posłużyć tuziny nieudanych sequeli, rebootów czy remake’ów popularnych serii. Zamiast wyciągnąć wnioski z wcześniejszych niepowodzeń, dalej zażarcie brną w obranym przez siebie kierunku, wypuszczając na rynek kolejne obrazy, które już w momencie wejścia do kin, okazują się ogromną finansową klapą. Z podobną praktyką mamy do czynienia w przypadku „Draculi. Historii nieznanej”.

Odwiedzin: 19720

Autor: adminAltao

Altao.pl – Portal ludzi z pasją... - Altao

Witamy serdecznie na stronach portalu kulturalnego Altao.pl.

Odwiedzin: 439

Autor: adminKultura

3. Przegląd Horrorów FEST MAKABRA w kinach od 26 października! - Kultura

FEST MAKABRA to ogólnopolski przegląd horrorów, prezentujący najciekawsze i najoryginalniejsze dokonania światowego kina grozy ostatniego sezonu. W programie wydarzenia znajdują się mrożące krew w żyłach filmy z różnych stron świata, w zdecydowanej większości pokazywane w Polsce premierowo.

Świątynia Miłosierdzia i Miłości - Ciekawe miejsca

Zespół klasztorno-katedralny Mariawitów znajduje się przy ul. Kazimierza Wielkiego 27 w Płocku. Jest to główna świątynia oraz siedziba biskupa mariawickiego. Warto się tam wybrać, by poczuć niezwykłą atmosferę i przez chwilę zapomnieć o problemach i zewnętrznym świecie.

Podróże międzygwiezdne – pasy radiacji Van Allena - Kosmos

Podróże międzygwiezdne stanowią jedno z największych wyzwań ludzkości. Bardzo ważnym czynnikiem w tym kosmicznym przedsięwzięciu są pasy radiacji Van Allena.

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 1 dni temu

liczba odwiedzin: 54

autor:admin(5582 pkt)

utworzony: 3 dni temu

liczba odwiedzin: 110

autor:PaM(614 pkt)

utworzony: 2191 dni temu

liczba odwiedzin: 13745

autor:lukasz_kulak(1042 pkt)

utworzony: 1197 dni temu

liczba odwiedzin: 5109

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 1422 dni temu

liczba odwiedzin: 2152

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 1294 dni temu

liczba odwiedzin: 2550

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 2240 dni temu

liczba odwiedzin: 8140

autor:aragorn136(4930 pkt)

utworzony: 48 dni temu

liczba odwiedzin: 189

Pliki cookie pomagają nam technicznie prowadzić portal Altao.pl. Korzystając z portalu, zgadzasz się na użycie plików cookie. Pliki cookie są wykorzystywane tylko do działań techniczno-administracyjnych i nie przekazują danych osobowych oraz informacji z tej strony osobom trzecim. Wszystkie artykuły wraz ze zdjęciami i materiałami dostępnymi na portalu są własnością użytkowników. Administrator i właściciel portalu nie ponosi odpowiedzialności za tresci prezentowane przez autorów artykułów. Dodając artykuł, zgadzasz się z regulaminem portalu oraz ponosisz odpowiedzialność za wszystkie materiały umieszczone przez Ciebie na stronie altao.pl. Szczegóły dostępne w regulaminie portalu.

© 2019 altao.pl. Wszystkie prawa zastrzeżone.
0.255

Akceptuję pliki cookies
W ramach naszego portalu stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym momencie zmiany ustawień dotyczących cookies. Jednocześnie informujemy, iż warunkiem koniecznym do prawidłowej pracy portalu Altao.pl jest włączenie obsługi plików cookies.

Rozumiem i akceptuję